اثربخشی واقعیت درمانی بر هوش معنوی، خرد و خلاقیت دانش‌آموزان دختر ابتدایی شهر تهران

ساجده  فاضلی شهرودی; فریبرز درتاج‌; کامران  شیوندی چلیچه; نور علی  فرخی; فاطمه  قائمی

نویسندگان

ساجده فاضلی شهرودی دانشجو دکتری تخصصی روان‌شناسی تربیتی، گروه روان‌شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران نویسنده
فریبرز درتاج‌ استاد، گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
کامران شیوندی چلیچه استادیار، گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران نویسنده
نور علی فرخی استاد، گروه سنجش و اندازه‌گیری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران نویسنده
فاطمه قائمی دانشیار، گروه آموزشی پیوند و بیماری معاونت درمان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران نویسنده

کلمات کلیدی:

واقعیت‌درمانی, هوش معنوی, خرد, خلاقیت, دانش‌آموزان ابتدایی, نظریه انتخاب

چکیده

مقدمه و هدف: تلاش برای بهبود ویژگی‌های روان‌شناختی دانش‌آموزان ابتدایی اهمیت زیادی دارد و به نظر می‌رسد که واقعیت درمانی در این زمینه موثر واقع شود. بنابراین، هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی واقعیت درمانی بر هوش معنوی، خرد و خلاقیت دانش‌آموزان دختر ابتدایی شهر تهران بود.

روش‌شناسی: این پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه پژوهش حاضر همه دانش‌آموزان دختر ابتدایی منطقه شش آموزش‌وپرورش شهر تهران در سال تحصیلی 4-1403 بودند. حجم نمونه 30 نفر در نظر گرفته شد که با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه مساوی شامل گروه‌های آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش 10 جلسه 60 دقیقه‌ای تحت واقعیت درمانی قرار گرفت و در این مدت گروه کنترل هیچ مداخله‌ای دریافت نکرد. ابزارهای پژوهش حاضر شامل پرسشنامه هوش معنوی (عبدالله‌زاده و همکاران، 1388)، مقیاس سنجش خردمندی (سلمانی اردانی و همکاران، 1399) و پرسشنامه خلاقیت (تورنس، 1974) بودند. داده‌های این پژوهش با روش تحلیل کوواریانس تک‌متغیری در نرم‌افزار SPSS نسخه 25 در سطح معناداری 05/0 تحلیل شدند.

یافته‌ها: نتایج پژوهش حاضر حاکی از آن بود که واقعیت درمانی باعث افزایش هوش معنوی (006/0P< , 83/8=F)، خرد (001/0P< , 07/25=F) و خلاقیت (001/0P< , 78/22=F) در دانش‌آموزان دختر ابتدایی شد.

نتیجه‌گیری: طبق یافته‌های فوق، پیشنهاد می‌شود که مشاوران و درمانگران از روش واقعیت درمانی برای افزایش هوش معنوی، خرد و خلاقیت دانش‌آموزان دختر ابتدایی استفاده نمایند.